Volkstuin van Bemar

Luizen ,lieveheersbeestjes en mieren.

Is er verband tussen luizen, lieveheersbeestjes en mieren in de tuin? Voor de ware moestuinder natuurlijk een stomme vraag, want natuurlijk is die er…..

Al een paar maanden hebben we last van luizen in de tuin, eigenlijk vanaf het warm werd. Vroeg in het voorjaar dus al.Het begon met de twee kleine kersen-en pruimenboompjes die we vorig jaar hadden geplant.Dat kon ik wel begrijpen, het jonge blad vinden luizen heerlijk.Je ziet het meteen als er luis neer strijkt in de toppen van de jonge boompjes. Het blad krult op een vreemde manier om. Vouw je het open dan zie je luizen.Ik prees me gelukkig dat het bij die boompjes bleef…..Ik behandelde de boompjes met zeep-spiritus. Daarna ging de luis dood, maar de boompjes gaven ook bijna de geest.Ik denk dat het mede door de droogte kwam dat ze er echt slecht bij stonden.

luis op het blad van de jonge boompjes.

Wat betreft de luis had ik helaas te vroeg gejuicht,de warmte bleef aan en na verloop van een paar weken zag ik luis in de andere, grote kersenbomen en de pruimenbomen.In de perenbomen zit ook iets, ik kan geen luis ontdekken,maar er zit wel wat op het blad want grote hommels vliegen af en aan. Je zou toch denken iets van honingdauw op het blad…….Tot nu toe zijn de appelbomen, vreemd genoeg, niet aangetast.Wel zie ik luis op bloeiende planten in de tuin.De clematis en de dahlia onder andere zaten stijf onder vorige week.

Luizen

Luizen planten zich razensnel voort.Ze hebben er zelfs geen mannetje voor nodig. De eitjes komen in de moeder uit, zo komen de bladluisjes levend ter wereld. Als de bladluis een week oud is, kan zij al weer jongen krijgen. Weer een week later is de bladluis oma en drie weken oud al overgrootmoeder.

luis op de dahlia

Bestrijden of niets doen

In andere jaren probeerde ik allerlei dingen uit om de luizen tegen te gaan. Ik schreef al eens blog over luis in 2018. Ik zie dat dit blog al in totaal 11000 keer bekeken is. In de afgelopen maanden soms wel een paar honderd keer per dag. Veel mensen zijn dus blijkbaar op zoek naar middelen tegen luis.Klik op de link als je het ook nog eens wilt nalezen.

Zelf probeerden wij zeep-spiritusoplossing, uienaftreksel,ecologische bestrijdingsmiddelen, terra cotta potjes met stro in de bomen, bananenschillen in de bomen .We hebben lavendel, afrikaantjes en Oost-Indische kers op meerdere plekken in de tuin, knoflook aan de voet van de stammen…….

Hulptroepen

Nadat de twee boompjes in het voorjaar er door het spuiten en de droogte zo armetierig bij stonden, besloot ik dit jaar de natuur maar eens op zijn beloop te laten.In de tuin zien we ontzettend veel lieveheersbeestjes en hun larven. Soms leek er op ieder blad wel een larve te zitten. Prima dus, want die eten wel 600 luizen per dag. De volwassen lieveheersbeestjes verorberen er zo’n 100 per dag.Keerzijde van de grote getallen larven en lieveheersbeestjes is wel dat er ook blijkbaar veel luis is…….

Levenscyclus

De levenscyclus van een lieveheersbeestje kent 4 stadia:

  • Ei: een vrouwtje legt zo’n 20-50 eitjes per dag. Ze legt ze altijd in groepjes in de buurt van luizen
  • larve: als de larve net uit het ei is gekropen, is deze één millimeter klein. Ze vervelt 3 keer, na 20 dagen gaat ze zich verpoppen.Naarmate de larven groter worden, vallen ook de stippen op hun achterlijf meer op. De larve eet zo, 200-600 luizen per dag tot hij verandert in een pop
larven van lieveheersbeestjes
larven van lieveheersbeestjes
  • Pop: De larve eet totdat zijn huid als het ware barst. Onder de oude huid is een nieuwe huid die vochtig en zacht is. Daardoor verandert de larve in een pop. Voor het verpoppen hechten de larven zich met behulp van een schijnvoet vast. Daarom lijkt de pop vastgeplakt aan het blad, ze blijft daar onbeweeglijk liggen gedurende de hele verpoppingstijd. Dit duurt tussen 7 en 10 dagen. De pop is ongeveer 3,5 mm groot. Poppen variëren van kleur: geel, oranje, grijs, bruin of zwart met al dan niet stippen op de achtergrondkleur.
  • Volwassen: Uiteindelijk komt het volwassen dier tevoorschijn door de pophuid te scheuren. Op het moment dat het lieveheersbeestje uit de pop komt, heeft het gele dekschilden zonder patronen.

Weg luis!

Ik weet niet of het door de larven en de lieveheersbeestjes komt, door de vele hevige regenbuien of wat dan ook, maar de bomen komen weer bij en de luizen lijken aanzienlijk verminderd te zijn en soms weg.Opeens is de luis verdwenen van de clematis en de dahlia’s, maar ook in de bomen zie ik er lang zoveel niet meer. Gek hè?Dat betekent volgens mij ook dat je als je veel luis hebt, en het is droog en warm, je regen moet nabootsten: zet de slang op de planten, herhaal dat een paar dagen en misschien zijn ze dan weg.Ze kunnen niet goed tegen regen in ieder geval…en ook niet tegen lieveheersbeestjes en hun larven.

luis in de clematis

Mieren

Wat ik nu zie zijn hele colonnes mieren die de stammen van bomen op en neer lopen. Inmiddels weet ik dat mieren en luizen elkaar nodig hebben.

Veel mierensoorten hebben luizen nodig om te kunnen leven. Veel luizensoorten zijn zo afhankelijk van mieren geworden dat ze zich zelf niet meer kunnen verdedigen tegen bv lieveheersbeestjes of gaasvliegen. Dus hebben ze de bescherming van mieren nodig.

Luizen steken hun lange zuigsnuit in de plant tot ze in een zgn bastvat zitten, daar stroomt “suikerwater”vol stoffen die de luis nodig heeft. Wat ze niet meer nodig hebben, scheiden ze af als”honingdauw”. Mieren stimuleren die uitscheiding door op het achterlijf van de luis te ‘trommelen’, dat heet “melken”. De luizenmelk is voor mieren een energiebron.Daarom beschermd de mier de luizen zodat bv lieveheersbeestjes ze niet kunnen opeten. Op de honingdauw komen ook weer bijen af. Je kent de honingdauw vast wel, soms zit je auto eronder als je onder bomen hebt geparkeerd.

Er zijn mierensoorten die luizen houden als een ware veehouderij. Onder de grond maken ze “stallen” waar ze de mieren houden. Wil je dat eens verder lezen:

bron https://www.nlmieren.nl/websitepages/LUIZEN&MIEREN.html

Wil je luizen bestrijden dan moet je eigenlijk ook de mieren bestrijden.Op een volkstuin is dat bijna niet haalbaar. Dan kan ik de tuin wel vol mierenlokdozen zetten, ze lopen echt overal…..Helaas is het nog nooit gelukt een mooie close up foto van een mier te maken, dus geen illustratie bij dit kopje.

Van een van de lezers van mijn blog uit 2018 kreeg ik de tip dat mieren niet over kopertape kunnen lopen. Dus als je dat rond de stam plakt en ze kunnen niet omhoog, kunnen ze de luizen ook niet helpen.Zelf heb ik dat niet uitgeprobeerd en ook nog niet van iemand gelezen of dat effectief is.Dus mocht iemand dit lezen die het uitgeprobeerd heeft, laat het dan weten alsjeblieft!

We zijn nu halverwege het tuinseizoen, de eerste kersen kon ik al plukken. Ondanks de luizen in de boom, hebben de kersen er niet onder geleden en hangt de boom, nu 5 jaar oud, vol mooie grote kersen.

8 gedachtes aan “Luizen ,lieveheersbeestjes en mieren.

  1. Hetty

    Wat een interessant verhaal en zulke mooie foto’s erbij. Ik heb wel larve van lieveheersbeestjes gezien, maar nooit de hele cyclus kunnen zien. Super interssant. Ik las op een ander blog dat er Aziatische lieveheersbeestjes zijn aangekomen. Ze hebben oranje pootjes. Met veel verschillende stippen. “ Onze “ hebben zwarte pootjes. Wat leren we veel….

  2. Margriet Bericht auteur

    tot vorig jaar had ik eigenlijk nog nooit een larve gezien van een lieveheersbeestje of niet als zodanig herkend.Die met oranje pootjes heb ik geloof ik nog nooit gezien.Ze schijnen ook bedreigend te zijn voor “die van ons”geloof ik he

  3. Lieve

    Alweer een zeer interessant artikel over de luizen , lieveheerbeestjes, mieren en de toepassingen om ze te bestrijden. Dit jaar vind ik dat er veel meer mieren zijn dan andere jaren. Je kan geen putje maken of het zit vol mieren en larven. Zelfs op de rozentakken kruipen ze en hun beet doet wel pijn. Ik heb veel last van luis op kardoen, die dit jaar uitzonderlijk uit de kluiten gewassen is. Ik heb bijna een ladder nodig om de luizen te bestrijden. Ik gebruik gewoon water en tracht van de luizen met een stevige straal er af te spuiten. Vroeger gebruikte ik verdund netelgier maar dat gaf verbranding van het blad.

  4. Groengenot

    Nogal een wonderlijke organisatie hè, die luizen, mieren en lieve-heersbeestjes.
    Op je foto van de eitjes van lieve- heersbeestje zie ik op de achtergrond een ‘soldaatje’ (rode weekschild kever). Dat is ook een predator van bladluizen. De natuur is je daar blijkbaar heel goed aan ‘t helpen.

  5. Amber

    Fijn hoor deze info te lezen. Heb een jonge appelboom geplant en binnen no time vol met luizen en mieren. Ben vorig jaar verhuisd en moet de natuur in de tuin nog ontdekken. De tuin is erg verwaarloosd. Ik vrees een ‘goede samenwerking’ tussen mier en luis. Nauwelijks lieveheersbeestjes te zien dus ik heb larven besteld. Maar eerst de mieren in de boom bestrijden want die zijn weer de vijanden van de larven. Heb nu 3 stroken lijmband aan elkaar geplakt en dat lijkt nu te werken. De mieren die al in de boom zitten, veeg ik er met een borsteltje af. Hopelijk gaat het goed!!!

  6. Margriet Bericht auteur

    Leuk om te lezen dat dit blog nuttig voor je was! Ik hoop dat jouw larven zich flink te goed gaan doen aan de luizen! Succes!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

%d bloggers liken dit: